Pernah tak beli barang online sebab nampak cantik dalam gambar, tetapi apabila parcel sampai, barang yang diterima jauh berbeza? Warna lain, saiz tak seperti dijangka, kualiti mengecewakan atau lebih teruk, barang langsung tak berfungsi.
Ramai pembeli akhirnya memilih untuk mengalah apabila penjual enggan melayan permintaan refund. Ada juga yang tak tahu hendak mengadu kepada siapa.
Sebenarnya, pengguna di Malaysia mempunyai saluran untuk menuntut hak mereka jika barang yang diterima tidak menepati apa yang dijanjikan. Jadi, jangan terus buang bukti pembelian atau anggap duit yang dibayar memang sudah hangus.
1. Barang Tak Sama Macam Gambar, Boleh Buat Tuntutan?
Jawapannya, boleh dipertimbangkan bergantung pada keadaan dan bukti yang ada.
Contohnya, anda membeli beg yang diiklankan menggunakan bahan kulit, tetapi barang yang diterima menggunakan bahan lain. Atau anda memesan satu model telefon tertentu, tetapi penjual menghantar model yang berbeza.
Situasi seperti ini tidak sama dengan sekadar berubah fikiran selepas membeli barang.
Jika produk tidak menepati penerangan, spesifikasi atau janji penjual, anda boleh meminta penyelesaian melalui platform berkenaan dan, jika perlu, menggunakan saluran tuntutan pengguna yang tersedia.
Sebab itulah penting untuk menyimpan gambar iklan asal, penerangan produk dan bukti transaksi.
2. Barang Rosak Selepas Sampai? Jangan Terus Buang Kotak
Kalau barang sampai dalam keadaan pecah, rosak atau tidak boleh digunakan, jangan terburu-buru membuang pembungkusannya. Ambil gambar dan video yang jelas bagi menunjukkan:
- Keadaan parcel ketika diterima.
- Label penghantaran pada kotak.
- Kerosakan pada produk.
- Bahagian produk yang tidak berfungsi.
- Perbezaan antara barang diterima dengan penerangan penjual.
Kemudian, laporkan masalah melalui sistem pesanan platform secepat mungkin. Setiap platform mempunyai prosedur dan tempoh permohonan yang berbeza. Jadi, jangan tunggu terlalu lama sehingga tempoh untuk membuat aduan atau permohonan pemulangan tamat.
3. Penjual Tak Mahu Refund, Apa Boleh Buat?
Ini antara masalah yang paling mengecewakan. Pembeli sudah membayar, barang pula bermasalah, tetapi penjual enggan memberikan penyelesaian.
Langkah pertama ialah membuat permohonan rasmi melalui platform tempat anda membeli barang tersebut. Nyatakan masalah dengan jelas dan sertakan bukti yang berkaitan.
Jika masalah masih tidak selesai, pengguna boleh mempertimbangkan saluran berikut:
KPDN — aduan pengguna
Kementerian Perdagangan Dalam Negeri dan Kos Sara Hidup (KPDN) menyediakan saluran aduan bagi isu kepenggunaan. Aduan boleh membantu pihak berkuasa meneliti perkara yang berada dalam bidang kuasa mereka.
Portal: https://eaduan.kpdn.gov.my/
Tribunal Tuntutan Pengguna Malaysia (TTPM)
Bagi pertikaian pembelian yang memenuhi syarat bidang kuasanya, pengguna boleh memfailkan tuntutan melalui TTPM.
Portal rasmi: https://ttpm.kpdn.gov.my/
Jangan keliru antara kedua-duanya. Aduan kepada KPDN dan tuntutan untuk mendapatkan tebus rugi melalui TTPM mempunyai fungsi yang berbeza.
4. Tak Perlu Terus Bawa Kes ke Mahkamah
Ramai orang menyangka bahawa apabila penjual enggan membayar balik wang, satu-satunya jalan ialah mendapatkan khidmat peguam atau pergi ke mahkamah.
Sebenarnya, TTPM menyediakan saluran alternatif bagi tuntutan pengguna yang termasuk dalam bidang kuasanya. Antara perkara penting yang perlu diketahui:
- Had tuntutan TTPM ialah sehingga RM50,000.
- Tuntutan mestilah terakru dalam tempoh tiga tahun.
- Fi pemfailan Borang 1 ialah RM5.
- Tuntutan boleh difailkan secara dalam talian melalui sistem e-Tribunal.
Walau bagaimanapun, TTPM bukan untuk semua jenis pertikaian. Kelayakan tuntutan bergantung pada jenis transaksi, status pengguna dan syarat bidang kuasa tribunal.
Maklumat lanjut boleh disemak di laman rasmi TTPM sebelum membuat pemfailan.
5. Bukti Apa yang Perlu Disimpan?
Jika anda mahu membuat aduan atau tuntutan, bukti yang tersusun boleh membantu menjelaskan apa yang sebenarnya berlaku. Sediakan dokumen berikut:
- Resit atau bukti pembayaran.
- Nombor pesanan dan tarikh pembelian.
- Tangkapan skrin iklan serta spesifikasi produk.
- Gambar atau video barang yang diterima.
- Perbualan dengan penjual.
- Bukti permohonan refund atau pemulangan barang.
- Jawapan daripada platform atau penjual.
Simpan semua bukti dalam satu folder supaya mudah dicapai jika diperlukan.
Jika barang perlu dipulangkan, ikut arahan rasmi platform dan simpan bukti penghantaran semula.
6. Jangan Terus Percaya Janji Refund 100 Peratus
Ada penjual yang menggunakan ayat seperti “jaminan wang dikembalikan” atau “refund tanpa syarat” dalam iklan.
Sebelum membeli, baca syarat yang berkaitan. Perhatikan tempoh pemulangan, keadaan barang yang diterima untuk pemulangan dan cara tuntutan dibuat.
Jika iklan memberikan gambaran yang mengelirukan, simpan bukti iklan tersebut. Maklumat itu mungkin berguna apabila anda membuat aduan.
Pada masa yang sama, bukan semua permohonan refund akan diluluskan secara automatik. Keputusan boleh bergantung pada fakta kes, bukti, dasar platform dan undang-undang yang terpakai.
So, Ingat..
Membeli barang online memang mudah, tetapi pengguna perlu tahu apa yang patut dilakukan apabila barang tidak menepati janji penjual.
Jika menerima barang yang salah, rosak atau berbeza daripada penerangan, jangan terus mengalah. Simpan bukti, buat aduan melalui platform dan pertimbangkan saluran rasmi seperti KPDN atau TTPM jika masalah tidak selesai.
Sumber:
- KPDN — Aduan dan maklumat e-dagang: https://www.kpdn.gov.my/
- Tribunal Tuntutan Pengguna Malaysia: https://ttpm.kpdn.gov.my/
- Soalan lazim TTPM: https://ttpm.kpdn.gov.my/soalan-lazim.html?uweb=web
- RTM — Aduan pembelian dalam talian dan hak pengguna: https://berita.rtm.gov.my/nasional/senarai-berita-nasional/senarai-artikel/beli-lain-dapat-lain-antara-aduan-paling-tinggi-kpdn/