RCI Tabung Haji: Mengapa PMX Perlu Tunggu Selepas PRN Johor Baru Rakyat “Berhak Tahu” & PH Jadikan Modal Politik PRN N9?

Keputusan kerajaan untuk bersedia mendedahkan laporan Suruhanjaya Siasatan Diraja (RCI) berhubung Lembaga Tabung Haji (TH) menimbulkan satu persoalan politik yang sukar dielakkan — mengapa sekarang?

Perdana Menteri, Datuk Seri Anwar Ibrahim menjelaskan laporan tersebut tidak diterbitkan lebih awal kerana kerajaan bimbang pendedahannya ketika Tabung Haji masih dalam proses pemulihan boleh menimbulkan keresahan dalam kalangan penyimpan dan menjejaskan keyakinan terhadap institusi berkenaan.

Menurut Anwar, kerajaan pada dasarnya telah bersetuju untuk menerbitkan laporan itu sebelum ini, tetapi pelaksanaannya ditangguhkan bagi memberi ruang kepada proses pemulihan dan rombakan pengurusan TH. Kini, selepas kedudukan institusi itu dianggap lebih stabil, beliau berpandangan rakyat berhak mengetahui kandungan laporan tersebut.

Namun dari sudut politik, penjelasan itu membuka beberapa persoalan baharu.

Kalau Rakyat Berhak Tahu, Mengapa Tidak Dari Awal?

RCI Tabung Haji bukan perkara baharu. Suruhanjaya berkenaan ditubuhkan selepas mendapat perkenan Yang di-Pertuan Agong susulan keputusan Kabinet pada 2021 bagi menyiasat isu pengurusan dan operasi TH untuk tempoh 2014 hingga 2020. Pada Disember 2022, Anwar sendiri memaklumkan bahawa beliau telah menerima taklimat mengenai perkembangan RCI tersebut.

Justeru, persoalan yang munasabah ialah: mengapa laporan yang mempunyai kepentingan awam begitu besar perlu menunggu bertahun-tahun sebelum rakyat dapat melihatnya?

Jika alasan utama ialah menjaga keyakinan penyimpan, kerajaan juga perlu menjelaskan apakah ukuran yang digunakan untuk menentukan bahawa keadaan TH sekarang sudah cukup stabil untuk laporan itu didedahkan.

Lebih penting, siapakah yang menentukan bahawa rakyat belum bersedia mengetahui kandungannya tiga tahun lalu tetapi sudah bersedia mengetahuinya sekarang?

Mengapa Selepas PRN Johor?

Persoalan mengenai masa pendedahan laporan menjadi lebih menarik kerana ia timbul tidak lama selepas PRN Johor.

Bekas Timbalan Presiden PKR, Rafizi Ramli sendiri dilaporkan berkata laporan RCI tersebut sepatutnya didedahkan seawal 2023. Beliau sebelum ini turut membangkitkan isu berkenaan ketika kempen PRN Johor.

Keadaan itu menyebabkan kerajaan berdepan persoalan politik yang mudah tetapi penting:

Mengapa laporan itu tidak didedahkan sebelum rakyat Johor keluar mengundi?

Adakah keadaan kewangan dan pengurusan Tabung Haji berubah secara begitu ketara hanya dalam tempoh beberapa minggu selepas pilihan raya?

Atau adakah tekanan politik selepas PRN Johor telah menyebabkan kerajaan melihat semula keperluan untuk mendedahkan laporan tersebut?

Setakat ini, tiada bukti yang menunjukkan keputusan menerbitkan laporan RCI dibuat kerana keputusan PRN Johor. Oleh itu, mengaitkan kedua-duanya secara langsung sebagai fakta adalah tidak tepat.

Namun dari perspektif persepsi politik, waktunya tetap mengundang persoalan.

Ketelusan Tidak Seharusnya Bergantung Kepada Waktu Politik

RCI diwujudkan untuk mencari fakta dan memberi jawapan terhadap sesuatu isu berkepentingan awam.

Jika kerajaan mempunyai alasan kukuh untuk merahsiakan sementara laporan tersebut demi kestabilan TH, alasan itu wajar diterangkan secara terperinci kepada rakyat.

Ini kerana hujah bahawa penerbitan laporan boleh menyebabkan rakyat hilang kepercayaan mempunyai implikasi lebih besar.

Dalam sebuah demokrasi, adakah rakyat hanya diberikan maklumat apabila kerajaan merasakan mereka sudah bersedia menerimanya?

Atau rakyat sepatutnya diberikan fakta supaya mereka sendiri boleh membuat penilaian?

Anwar kini mengatakan bahawa “rakyat ada hak untuk mengetahui”, dan kerajaan sedang menentukan prosedur sama ada laporan itu boleh diterbitkan segera atau perlu mendapat pertimbangan Kabinet terlebih dahulu.

Jika begitu, kerajaan juga perlu menjawab satu lagi persoalan:

Bukankah rakyat mempunyai hak yang sama untuk mengetahui laporan tersebut sebelum ini — termasuk sebelum mereka membuat keputusan di peti undi?

Dedahkan Sepenuhnya, Biar Rakyat Menilai

Isu sebenar sekarang bukan semata-mata siapa yang mendapat keuntungan politik daripada laporan RCI Tabung Haji.

Yang lebih penting ialah laporan itu perlu didedahkan secara menyeluruh mengikut undang-undang dan prosedur yang berkaitan supaya rakyat dapat membaca sendiri dapatan suruhanjaya tersebut.

Jika laporan itu membersihkan nama pihak tertentu, rakyat perlu tahu.

Jika terdapat kelemahan tadbir urus, rakyat juga perlu tahu.

Dan jika terdapat keputusan kerajaan terdahulu yang sebenarnya dibuat berdasarkan keadaan kewangan serta fakta pada ketika itu, perkara tersebut juga perlu dinilai berdasarkan dokumen dan bukti — bukan semata-mata naratif politik.

Selepas bertahun-tahun menunggu, persoalannya bukan lagi sekadar “apa kandungan RCI Tabung Haji?”

Persoalan politik yang turut perlu dijawab ialah:

Mengapa rakyat hanya dianggap bersedia untuk mengetahui kebenaran sekarang, selepas PRN Johor selesai dan dijadikan modal politik PRN N9?